Γλυπτά Γένους Ελληνικού

Ακόμα να επιστρέψουν σπίτι τους;

Ποιος παίρνει το όνομα του κλέφτη του;

Γιατί η Ελλάδα δεν έχει πάρει ακόμα πίσω τα περίφημα γλυπτά της;

Πώς μπορεί ένας επιδραστικός οίκος μόδας να συντελέσει στην πολυπόθητη επιστροφή;

Άραγε, η Αλήθεια και η Ομορφιά έχουν την δύναμη να σώσουν την Ιστορία και την Παράδοση;

Η απάντηση είναι ναι.

 

Ο Θεόδωρος Τρανούλης που οραματίστηκε

Πίσω στον χρόνο, ένας άνθρωπος που συνέδεσε το όνομά του με την μόδα και την υψηλή ραπτική εμπνεύστηκε να συνδέσει δύο μεγάλες του αγάπες: την Αισθητική και τον Πολιτισμό.

Μέσω της συναναστροφής του με την «Ελληνίδα θεά» Μελίνα Μερκούρη, τόν εμπνευσμένο Ζυλ Ντασέν και τον χαλκέντερο Γιάννη Διαμαντόπουλο ενστερνίστηκε το όραμά τους για την επιστροφή των γλυπτών του Παρθενώνα.

Ο Θεόδωρος Τρανούλης ίσως ήλπιζε ότι μέχρι σήμερα, που ο 21 ος αιώνας έχει για τα καλά καλπάσει, τα μάρμαρα θα είχαν επιστραφεί από τους καταχραστές τους που παράνομα τα απέσυραν από τον τόπο που τα γέννησε, τον τόπο που διαχρονικά τα επιθυμεί και τα αξίζει, την Ελλάδα. Έστω, θεωρούσε ότι, έως σήμερα, θα έχει γίνει πια κτήμα η έστω ορθή τους ονομασία. Ούτε Ελγίνεια, ούτε απλώς… μάρμαρα.

Πρόκειται περί αριστουργηματικών έργων τέχνης, περί γλυπτών και πιο συγκεκριμένα, μίας συλλογής γλυπτών που προέρχεται από την Ακρόπολη των Αθηνών.

Ποιος τα πήρε, πότε και γιατί;

Η συλλογή μεταφέρθηκε στην Βρετανία το 1806 από τον Τόμας Μπρους, 7ο κόμη του Έλγιν, ο οποίος ήταν πρέσβης στην Οθωμανική Αυτοκρατορία από το 1799 μέχρι το 1803.

Ο αρχικός λόγος ήταν, υποτίθεται, η μέτρηση και η αποτύπωσή τους σε σχέδια. Τα γλυπτά αφαιρέθηκαν κανονικότατα με… πριόνι, διαμελίστηκαν, φυγαδεύτηκαν και έφτασαν μέχρι την Αγγλία. Κανονική κλοπή!

Από τους 97 σωζόμενους λίθους από τη ζωφόρο του Παρθενώνα, που απεικονίζει την πομπή των Παναθηναίων, οι 56 βρίσκονται στο Λονδίνο και οι 40 στην Αθήνα.

Από τις 64 σωζόμενες μετόπες, οι 48 βρίσκονται στην Αθήνα και οι 15 στο Λονδίνο.

Από τις 28 σωζόμενες μορφές των αετωμάτων, οι 19 βρίσκονται στο Λονδίνο και οι 9  στην Αθήνα. Τα Γλυπτά φιλοτεχνήθηκαν υπό την εποπτεία του Φειδία και των συνεργατών του Αλκαμένη, Αγοράκριτου και Μύρωνα.

Το 1816, η αγγλική κυβέρνηση τα αγόρασε από τον Έλγιν και από τότε βρίσκονται στο Βρετανικό Μουσείο.

Σημειωτέον ότι όταν έλαβε χώρα η κλοπή, η Ελλάδα βρισκόταν υπό την κυριαρχία των Οθωμανών. Χαρακτηριστικό, λοιπόν, είναι ότι σύμφωνα με επιβεβαιώνει έρευνες στα οθωμανικά αρχεία της Κωνσταντινούπολης των Τούρκων Zeynep Angel (αρχιτέκτων-συντηρήτρια) και του Orhan Sakin (ιστορικός), «δεν έχει βρεθεί επίσημο φιρμάνι που να αφορά τον Λόρδο Έλγιν, άρα ουδέποτε ο ίδιος είχε άδεια να πάρει μάρμαρα από τον Παρθενώνα. Είχε άδεια μόνο για επίσκεψη». Τα αποτελέσματα της έρευνάς τους παρουσιάστηκαν προ ετών σε εκδήλωση στο Μουσείο της Ακρόπολης, και αντικρούουν ακόμα μία φορά φορά τον ισχυρισμό του Βρετανικού Μουσείου ότι είχε δοθεί σχετική άδεια από τον σουλτάνο για τη μεταφορά των μαρμάρων.

Το ελληνικό αίτημα για την επιστροφή τους στην Ελλάδα είναι πάγιο, αλλά όχι καθολικό. Αρκετές είναι οι φωνές που ισχυρίζονται ότι δεν χρειάζεται πια να επιστρέψουν, ότι είναι καλύτερα εκεί που βρίσκονται, ότι, ότι… Η απουσία τους όμως από τον τόπο δημιουργίας τους, από το σπίτι τους, η οποία συνεχίζεται επί σειρά αιώνων, δημιουργεί βαθύ τραύμα στην ιστορία μας, αλλά και την πολιτισμική μας ταυτότητα.

Και ναι. Είναι και άλλα, πολλά άλλα και εξίσου σημαντικά, ή και περισσότερο, θέματα που κάνουν ακριβώς το ίδιο. Η ελλιπής γνώση της ιστορίας μας, η απουσία αλληλεγγύης μας στον συνάνθρωπο, η ευκολοπιστία μας απέναντι σε τρόπους διακυβέρνησης που διαχρονικά καταπατούν τα δικαιώματά μας ως πολιτών και ατόμων.

Αλλά τώρα, μιλάμε για τα Γλυπτά μας. Και μόνο για αυτά!

Εκτός από τα σπουδαία κλοπιμαία του Παρθενώνα υπάρχουν κι άλλα, με χαρακτηριστικότερο παράδειγμα το διάσημο άγαλμα της Αφροδίτης της Μήλου.

Την περίοδο της Τουρκοκρατίας, βρήκαν και οι Γάλλοι την ευκαιρία για να αρπάξουν από την υποδουλωμένη Ελλάδα αρχαιολογικούς θησαυρούς. Η Αφροδίτη της Μήλου, που κοσμεί σήμερα το Μουσείο του Λούβρου, ασπάστηκε από Γάλλους αξιωματούχους το 1821. Εικοσιτέσσερις μέρες πριν από την έναρξη της ελληνικής επανάστασης παρουσίαζαν το απόκτημά τους με καμάρι στα Ηλύσια Πεδία ως δώρο του πρεσβευτή της Γαλλίας στην Πόλη, Μαρκησίου Ντε Ριβιέρ, στον βασιλιά Λουδοβίκο!

Η Αθηνά και ο Αναστάσης Τρανούλης που είναι αποφασισμένοι για την επιστροφή. Ο Οίκος Μόδας Τρανούλη, μέσα στα 30 χρόνια επιτυχιών και σοβαρής παρουσίας στο χώρο της υψηλής ραπτικής , ξεκίνησε μέσω της μόδας το κίνημα «Take Me Home», μια ιδέα των συνεχιστών του Οίκου, του Αναστάση και της Αθηνάς.

Ενημερωτικές καμπάνιες, ειδική συλλογή φορεμάτων (Athena by Tranoulis) και πολιτιστική δράση, σε συνεργασία με διαπρεπείς καλλιτέχνες, είναι μόνο η αρχή.

Η Μόδα, στον σύγχρονο κόσμο, ανοίγεται με γενναιοδωρία σε νέα πεδία έκφρασης και ευαισθητοποίησης, ενώνοντας εαυτόν με την τέχνη, την οικολογική συνείδηση, την ορατότητα, την αλληλεγγύη. Η Μόδα δεν πρέπει να απευθύνεται σε ψυχρές ανθρώπινες φιγούρες που την χρησιμοποιούν απλώς για να εντείνουν μια κοινωνική θέση ή να καλύπτουν άλλα κενά της προσωπικότητάς τους, μα σε ενεργούς πολίτες και κοινωνικά πλάσματα τα οποία αντιλαμβάνονται την εξωτερική εμφάνιση και το στιλ ως έκφραση του εντός τους κόσμου, ενός κόσμου ιδανικά αποτελούμενου από συναισθήματα και αξίες.

Έτσι βλέπει την Μόδα ο Οίκος Τρανούλη και δεν παύει να το αποδεικνύει. Γι΄αυτό δεσμεύεται για συνέχιση της ενημερωτικής καμπάνιας περί των κλαπέντων ελληνικών γλυπτών, αλλά και για δράσεις που σκοπό θα έχουν την ενδυνάμωση των ελληνικών φωνών που τα διεκδικούν πίσω στο σπίτι τους, πίσω στο δικό μας σπίτι.

Γράφει η Γεωργία Δρακακη

Leave a Reply